Meryem Kaplan Yazdı: Nefis Mertebeleri

NEFİS MERTEBELERİ

1. Nefs-i Emmare

1. Nefs-i Levvame
2. Nefs-i Mülheme
3. Nefs-i Mutmainne
4. Nefs-i Radıye
5. Nefs-i Merdıyye
6. Nefs-i Kamile/ Nefs-i Safiye

Kendini tanıma çabalarına bu hafta Tasavvuftaki Nefs-i Mülheme ile  devam edeceğiz.

Nefs-i Mülheme; ilhama eren nefis anlamına gelir.“Nefs-i Mülhime”nin şartları da sekizdir :
1) İlim
2) Tevâzu
3) Tövbe
4) Sabır
5) Şükür
6) Sehâvet (Cömertlik)
7) Kanâat
8) Tehammül (Mûsîbetlere sabretmek)

Mülhime makamı tehlikeli bir geçiş makamıdır. Mutmaine makamına yükselene kadar dikkat etmezse Levvame ve Emmare makamına tekrar düşebilir. Kalp insanın kalesidir. Kale düşman tarafından istila edilirse beden de bu düşmanın esiri haline dönüşür. Meşru olmayan isteklerin ve hazların eline düşer. Sonuç ise hüsrandır.  Mülhime makamına gelen kişi kötülüklerden büyük ölçüde kendini kurtarmıştır.

Nefs-i mülhime makamında ki kişi, ilham ve keşfe nail olur. İlim öğrenme merakının cazibesine kapılmıştır. Hakkın hakikatin peşine düşmüştür.

Tevazu sahibi olarak çevresine karşı daha nazik ve anlayışlıdır. İnsanları kırmadan incitmeden iletişim halinde olur. Yanlışlarının farkına varmış insanlarla uğraşmayı bırakmış kendi yolunda kendini düzeltme çabasına girmiştir. Geride bıraktığı makamlara göre daha huzurlu ve dingindir.

Allah Tealâ’ya yaklaşmanın derdindedir. Allah’ın emir ve yasaklarına daha çok riayet etmeye başlamıştır. İsteklerini dizginler, gaflete ve günaha çeken işlerden uzak durmaya çalışır. Nefsinin telkin ettiği meşru olmayan hazlardan ve isteklerden kaçınır, vaktini hayırlı ameller ve iyiliklerle geçirir. Yüzü halka değil, Hakk’a dönüktür. Kalbinde marifet ve irfan nuru parıldar. Fakat her ne kadar günah ve meşru olmayan isteklerden uzak duruyorsa da içindeki günah işleme isteği henüz bitmiş değildir.

Başına gelen bela ve  musibetlerin Allah’tan geldiğinin farkındadır. Yaşadığı imtihanın  bir sebebi vardır deyip  sabır ve şükür halinde tefekkür eder.

Cimrilikten kendini koruyarak (cimrilik şeytanın vesvesesidir.) cömertliğin lezzetini almıştır. İnsanlarla paylaşmanın kendine verdiği haz ile daha çok mutlu olur.

Emmare mertebesinde kalan kişi Mutmaine mertebesine yükselene kadar gelgitlerle yaşar. Nefs ve şeytan Emmare ve Levvame mertebesine düşürmek için mücadele edecektir. Allaha tam anlamıyla teslimiyeti sağlayamadığı için gelecek ile alakalı bütün korku ve endişeleri henüz gitmemiştir. İyilik ve kötülük arasında savaş verecek bu savaşı kazanırsa Mutmaine mertebesine yükselecektir.

İnsanın nefsi ile mücadelesine Allahü Teala Nefsin mülhime mertebesi için  Kuran-ı Kerimde Şems 7-9 ayetinde şöyle buyurur ; “Nefse ve onu biçimlendirene; sonra da ona kötülük duygusunu ve takvasını ilham edene yemin olsun ki, nefsini arındıran kurtuldu.” “Mülhime” ilham veren demektir. İlham, Allah Tealâ’nın kulun kalbine gönderdiği mana, sezgi ve iyilik telkin eden bilgilerdir.

Bu ayet-i kerimeyle ilgili olarak İmam Kuşeyrîk.s. ise şöyle buyurur: “Nefsini günah ve ayıplardan, yaptığı iyiliklere karşılık beklemekten, ayrıca ilahî takdire itirazdan ve haram işlemekten uzaklaştıran kurtuldu. Nefsine hainlik eden, kontrolsüzce besleyen ve onu günahlarla kirleten kimse ise kaybetti.”

Bu makamda kişi, ilham aldığı için nefsin oyunları karşısında çok dikkatli olması gerekir. Çünkü nefsin tuzakları çoktur. Kişi gelen ilhamları yanlış değerlendirir ve “ben oldum” havasına kapılırsa bir zaman sonra yeniden günahlara müptela olur. Fakat bu sefer günahların kendisini etkilemediğini zanneder. Allah’ü Teala’nın en çok dikkat ettiği konu kulunun şirk ile imanının yok olması. Bu devir insanların imanlarını koruma devri. Çünkü Allah ile şeytanın savaşının şiddetlendiği devirde yaşıyoruz. Ve etrafınıza bir bakın şeytanın hiç te boş durmadığını göreceksiniz. O yüzden gelen ilhamları Kur’an-ı Kerim ve Sünnet-i Seniyye terazisinde tartarak hareket etmek gerekir. Yüce Mevlâ’nın emirlerine ve Efendimizin (s.a.v) sünnetine aykırı ilhamlara aldırış etmemelidir. Çünkü Allah Tealâ’dan gelen ilhamlardan başka şeytanın vesvese ve evhamları da sürekli kalbe saldırmaktadır. Bu konuda Efendimiz (s.a.v.) buyurur ki: “Muhakkak ki şeytan ademoğlunun kanının dolaştığı damarlarında dolaşır. Ben şeytanın size vesvese vermesinden korkarım.” (Tirmizî, Radâ’ 17, 1172)

Hadisi Şerifte Allah’ı tanımanın şartının insanın kendini tanımasından geçtiği söyleniyor. O yüzden lütfen nefsimizi haklı çıkarıp karşı tarafı suçlamayı bırakarak kendi hatalarımızı düzeltelim. Ruhumuzu çiçek bahçesine  mi? çevireceğiz dikenli tarlaya mı?

SEÇİM BİZİM!!!!

Sorularınızı iletişim adreslerine gönderebilirsiniz.

Meryem Kaplan 11/02/2021

instagram:@holoterapistt                                                                                                                                 mail adresi: kaplanmery@hotmail.com